پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 48 |
| تعداد شمارهها | 1,242 |
| تعداد مقالات | 10,676 |
| تعداد مشاهده مقاله | 21,846,271 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 14,695,119 |
نقش اصلاحات ارضی در افزایش تنشهای اجتماعی طی سالهای ۱۳۴۲ تا ۱۳۵۷ ش، در استان اصفهان | ||
| پژوهشنامه تاریخ های محلی ایران | ||
| دوره 11، شماره دوم، پیاپی22، بهار و تابستان 1402، دی 1402، صفحه 1-16 اصل مقاله (549.65 K) | ||
| نوع مقاله: pajoheshi | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30473/lhst.2023.67077.2812 | ||
| نویسندگان | ||
| حمید بصیرت منش1؛ سید محمود سادات بیدگلی1؛ محمد ابراهیمی فیلوری* 2 | ||
| 1استادیار گروه تاریخ انقلاب اسلامی، پژوهشکده امام خمینی و انقلاب اسلامی، تهران، ایران. | ||
| 2دانشجوی دکترای تخصصی تاریخ انقلاب اسلامی، پژوهشکده امام خمینی و انقلاب اسلامی، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| ضرورت انجام تحقیق و هدف: طرح اصلاحات ارضی در آغاز دههی ۱۳۴۰ ه.ش بخشی از پروژهی نوسازی و تغییر ساختار اجتماعی ایران دوران پهلوی بود. این طرح، پیامدهای زیادی در عرصههای سیاسی، فرهنگی و اجتماعی به دنبال داشت. اصلاحات ارضی در اصفهان، اگرچه یک نظم سنتی و کهن را فروریخت؛ اما نتوانست نظام نوینی را جایگزین آن سازد و منجر به تنشهای اجتماعی مابین ملاکین، زارعان و مجریان اصلاحات ارضی (دولت). شد. هدف از این پژوهش بررسی اسنادی تنشهای اجتماعی حاصل از اصلاحات ارضی در استان اصفهان است. روش: با روش اسنادی و تحقیق تاریخی و شیوه توصیفی- تحلیلی و بر پایه اسناد و مدارک آرشیوی به بررسی این موضوع پرداخته شده است. یافتهها و نتیجهگیری: اجرای طرح اصلاحات ارضی در اصفهان، نهتنها تعادل اجتماعی ایجاد نکرد، بلکه موجبات خرد شدن اراضی، عدم تقسیم عادلانهی زمین و بهتبع آن بیکاری، فقر و اختلافات عمیق میان ملاکین، زارعین و دولت پهلوی شد. این امر روستائیان را درگیر کرد و موجب برهم خوردن تعادل شهری و پدیده مهاجرت و حاشیهنشینی شد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| اصلاحات ارضی؛ تنشهای اجتماعی؛ دوران پهلوی؛ استان اصفهان | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| The role of land reforms in increasing social tensions during 1963 to 19787 in Isfahan province | ||
| نویسندگان [English] | ||
| hamid basiratmanesh1؛ Seyyed Mahmood Sadat Bidgoli1؛ Mohammad Ebrahimifiluri2 | ||
| 1Assistant Professor, Research Institute of Imam Khomeini and Islamic Revolution, Tehran, Iran | ||
| 2PhD. Student of Islamic Revolution History, Research Institute of Imam Khomeini and Islamic Revolution, Tehran, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| Background and purposes: The land reform plan at the beginning of 1965 was a part of the modernization and change of the social structure of Iran project during the Pahlavi era. This plan had many consequences in political, cultural and social fields. Although land reforms in Isfahan destroyed a traditional and old order; but it could not replace it with a new system and it led to social tensions between the owners, farmers and implementers of land reforms (the government). The purpose of this research is to document social tensions resulting from land reforms in Isfahan province. Method: This descriptive-analytical research has been done with documentary method and historical research based on archival documents. Findings and conclusions: The land reforms plan in Isfahan not only did not create social balance, but also resulted in fragmentation of lands, lack of fair distribution of land and consequently unemployment, poverty and deep differences between owners, farmers and Pahlavi government. This involved the villagers and caused the urban balance and migration and marginalization disruption. . | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Land reforms, Social tensions, Pahlavi era, Isfahan province | ||
| مراجع | ||
|
منابع و مآخذ
آبراهامیان، یرواند (۱۳۸۴) ایران بین دو انقلاب، ترجمه احمد گل محمدی و محمد ابراهیم فتاحی، تهران: نی.
آل احمد، جلال (۱۳۸۶) غربزدگی، تهران: مجید.
آندولت، کریست (۱۳۴۱) «رفورم ارضی نشانه یک تحول از بالا»، اصفهان: روزنامه خبر روز اصفهان، شماره ۳۵۶.
آندولت، کریست (۲۱ آبان ۱۳۴۱) «رفورم ارضی نشانه یک تحول از بالا»، اصفهان: روزنامه خبر روز اصفهان، سال پنجم، شماره ۳۵۷.
ازغندی، علیرضا (۱۳۸۳) ناکارآمدی نخبگان سیاسی ایران بین دو انقلاب، تهران: قومس.
ازکیا، مصطفی (۱۳۷۰) جامعهشناسی توسعه و توسعهنیافتگی روستائی ایران، تهران: اطلاعات.
مسعود جوادیان (۱۳۹۴) «اصلاحات ارضی از نگاهی دیگر؛ پای صحبت استاد محمدتقی امامی خوئی»، تهران: نشریه رشد آموزش تاریخ، شماره ۵۸.
بازیار، هما تاج (۱۳۵۰) شاه و انقلاب سفید، تهران: وزارت فرهنگ و هنر.
بشیریه، حسین (۱۳۸۵) دیباچهای بر جامعهشناسی سیاسی ایران، تهران: نگاه معاصر.
پژنگ، منوچهر (۱۳۵۵) مونوگرافی اصفهان، اصفهان: نشاط.
تجدد، حسین (۱۳۸۷) «پیامدهای مثبت و منفی اجرای قانون اصلاحات ارضی در ایران»، مجله مسکویه، شماره ۴، ۴۸-۵۹.
تودارو، مایکل (۱۳۷۷) توسعة اقتصادی در جهان سوم، ترجمه غلامعلی فرجادی، تهران: موسسه عالی پژوهش در برنامهریزی و توسعه.
حسامیان، فرخ و گیتی اعتماد (۱۳۸۳) شهرنشینی در ایران، تهران: آگاه.
دنمن، د. آر (۱۳۵۵) چشمانداز پادشاه، ترجمه محمود مصاحب، تهران: آیندگان.
رزاقی، ابراهیم (۱۳۶۷) اقتصاد ایران، تهران: نی.
رونالد، میک (۱۳۵۸) پژوهشی در نظریه ارزش کار. ترجمه محمدرضا سوداگر، تهران: پازند.
بمانیان، ابراهیم (۱۹ فروردین ۱۳۴۳)، «درد و دل یک خردهمالک»، اصفهان: روزنامه اصفهان، شماره ۱۱۷۶.
خطیبی، نصرتالله (مصاحبهشونده)، (۲۶ آذر ۱۳۵۳) «تحلیلی از اصلاحات ارضی ایران در مقیاس جهانی»، تهران: روزنامه اطلاعات.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۳۷ ش، شکایت از نحوه تقسیم آب زایندهرود، شناسه سند: ۰۶۴۹۳۷/۳۱۰.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۴۰ ش، تقاضای دو تن از مالکین عمده اصفهان مبنی بر تقسیم املاکشان، شناسه سند: ۰۰۲۲/۰۰۳۷۰۹/۲۳۰.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۴۰ ش، تقاضای دو تن از مالکین عمده اصفهان مبنی بر تقسیم املاکشان، شناسه سند: ۰۰۳۷۰۹/۲۳۰.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۴۳ ش، شکوائیه حفر چاه عمیق در حریم قنات رکنآباد، شناسه سند: ۰۰۱۶/۰۱۲۶۱۸/۲۳۰.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۴۳ ش، بهره مالکانه در روستای ابهرجی اصفهان، شناسه سند: ۰۰۱۶/۰۱۹۲۸۲/۲۳۰.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۴۴ ش، صورت وضعیت روستاهای خریداری و تقسیمشده به موجب قانون اصلاحات ارضی در استان اصفهان، شناسه سند: ۰۰۱۰/۰۲۷۰۵۴/۳۲۰.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۴۴ ش، صورت وضعیت روستاهای خریداری و تقسیمشده به موجب قانون اصلاحات ارضی در استان اصفهان، شناسه سند: ۰۰۰۹/۰۲۷۰۵۴/۳۲۰.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۴۵ ش، شکایت یک زارع از مأموران اصلاحات ارضی لنجان و اصفهان، شناسه سند: ۹۶۱۵۱/۲۹۸.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۴۵ ش، شکوائیه حفر چاه عمیق در حریم قنات رکنآباد، شناسه سند: ۰۰۱۲/۰۱۲۶۱۸/۲۳۰.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۴۵ ش، شکایت کشاورزان روستای رفن میانکوه بروجن، شناسه سند: ۲۶۱۸۵/۲۳۰.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۴۵ ش، عریضههای مالکان و زارعان روستاهای لنجان، شناسه سند: ۰۰۹۳/۰۱۲۸۴۹/۲۳۰.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۴۵ ش، عریضه سید موسی موسوی در خصوص تقسیم محصول کشاورزی، شناسه سند: ۰۰۰۲/۰۲۷۷۵۵/۲۳۰.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۴۶ ش، اختلاف مالک و زارع در روستای فلارد اصفهان، شناسه سند: ۰۳۳۹۸۶/۲۳۰.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۴۷ ش، گزارش مدیرکل اصلاحات ارضی و تعاون روستایی استان اصفهان در خصوص تجاوز به اراضی خالصه، شناسه سند: ۰۳۶۱۱۷/۳۲۰
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۴۷ ش، شکایت خردهمالکان شهرها مختلف مبنی بر فروش اراضی آنها، شناسه سند: ۰۰۰۳/۲۸۱۳۵/۲۳۰.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۴۷ ش، شکایت خردهمالکان شهرها مختلف مبنی بر فروش اراضی آنها، شناسه سند: ۰۰۰۷/۲۸۱۳۵/۲۳۰.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۴۷ ش، شکایت خردهمالکان شهرها مختلف مبنی بر فروش اراضی آنها، شناسه سند: ۰۰۱۱/۲۸۱۳۵/۲۳۰.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۴۷ ش، شکایت خردهمالکان شهرها مختلف مبنی بر فروش اراضی آنها، شناسه سند: ۰۰۲۱/۲۸۱۳۵/۲۳۰.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، ۱۳۵۳ ش، آمار خردهمالکان و زارعان مشمول قانون تقسیم و فروش املاک، شناسه سند: ۰۳۵۰۲۴/۳۲۰.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما اصفهان)، ۱۳۴۱ ش، گزارش تحریک اهالی روستای حسنآباد جرقویه، علیه اجرای قانون اصلاحات ارضی به ژاندارمری اصفهان، شناسه سند: ۷۷۲/۲۹۳/۹۷.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما اصفهان)، ۴-۱۳۴۳ ش، ارسال گزارشات اختلافات ملکی و اصلاحات ارضی به ساواک، شناسه سند: ۱۶۹۰/۳۲۰/۹۷.
سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما اصفهان)، ۱۳۴۵ ش، رسیدگی به تصرفات غیر عدوانی در اراضی خالصة دولت، شناسه سند: ۷۳۸/۲۹۳/۹۷.
سری تحقیقات روستائی سازمان چریکهای فدایی خلق (۱۳۵۲) درباره اصلاحات ارضی و نتایج مستقیم آن، ج ۱، تهران: چریکهای فدائی خلق.
شاهوردی، شهرام (۱۳۷۵) «زمینههای سیاسی-اجتماعی اصلاحات ارضی در ایران»، مجله پانزده خرداد، دوره اول. سال ۲۲، ۳۳-۴۶.
صفی نژاد، جواد (۱۳۵۳) بنه، تهران: توس.
عبادی، محمدعلی (۱۳۴۰)، اصلاحات ارضی در ایران، تهران: پدرام.
عجمی، اسماعیل (۱۳۴۸) ششدانگی پژوهشی در زمینه جامعهشناسی روستایی، تهران: توس.
فوران، جان (۱۳۸۹) مقاومت شکننده، ترجمه احمد تدین، تهران: موسسه خدمات فرهنگی رسا.
کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی (کمام)، ۵۲-۱۳۴۸ ش، خردهمالکین اطراف اصفهان در شکایت از سازمان اصلاحات ارضی مبنی بر دخالتهای بیمورد و مصادره اراضی داخل شهر، شناسه سند: ۱۵/۰/۴۷/۲۳
کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی (کمام)، ۱۳۵۲ ش، عزت محبان فرزند پادی ساکن بیدآباد اصفهان در شکایت از عملیات غیرقانونی اداره اصلاحات ارضی اصفهان، شناسه سند: ۷/۰/۴۷/۲۳.
کدی، نیکی آر (۱۳۶۹) ریشههای انقلاب ایران، ترجمه عبدالرحیم گواهی، تهران: قلم.
لمبتون، آن کاترین (۱۳۹۴) اصلاحات ارضی در ایران ۱۳۴۰-۱۳۴۵، ترجمه مهدی اسحاقیان، تهران: امیرکبیر.
لهساییزاده، عبدالعلی (۱۳۶۹) تحولات اجتماعی در روستاهای ایران، شیراز: نوید.
انصاری، هرمز (۱۳۷۹) مقدمهای بر جامعه شناسی اصفهان، ترجمه احمد جواهری، تهران: نقش جهان.
مرشدی زاد، علی (۱۳۸۶) حزب توده، تحولات سیاسی-اجتماعی ایران ۱۳۲۰-۱۳۵۷، به اهتمام مجتبی مقصودی، تهران: روزنه.
مجد، محمدقلی (۱۳۸۴) «خردهمالکان و اصلاحات ارضی در ایران»، ترجمۀ علیرضا کریمی، مجله تاریخ معاصر ایران، شماره ۳۳، ۵-۵۴.
مومنی، باقر (۱۳۵۹) مسئله ارضی و جنگ طبقاتی در ایران. تهران: پیوند.
نشاط، محمود (۱۳۶۸) شمار و مقدار در زبان فارسی. تهران: سپهر.
وزارت جهاد سازندگی (۱۳۶۳) «روستا، منطقه مغضوب»، نشریه جهاد سازندگی، سال چهارم، شماره ۷۰، ۲۲-۵۷.
هالیدی، فرد (۱۳۵۸) ایران: دیکتاتوری و توسعه، ترجمه محسن یلفانی و علی طلوع، تهران: علم.
هوگلاند، اریک ج (۱۳۹۸) زمین و انقلاب در ایران ۱۳۴۰-۱۳۶۰، چ ۱، ترجمه فیروزه مهاجر، تهران: شیرازه.
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 463 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 386 |
||