پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 49 |
| تعداد شماره‌ها | 1,339 |
| تعداد مقالات | 11,534 |
| تعداد مشاهده مقاله | 25,214,338 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 16,767,840 |
از دانش پایه تا اخلاق هوش مصنوعی: واکاوی سواد هوش مصنوعی در دانشگاه پیام نور مشهد | ||
| پژوهش های کتابخانه های دیجیتالی و هوشمند | ||
| مقاله 2، دوره 13، شماره 1 (پیاپی 48)، فروردین 1405 اصل مقاله (1.9 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30473/mrs.2026.76124.1668 | ||
| نویسندگان | ||
| مریم سلامی* 1؛ منیره پوراجباری2 | ||
| 1دانشیار گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه پیام‌نور، تهران، ایران. | ||
| 2دانشجوی دکتری، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، گرایش بازیابی اطلاعات- دانشگاه پیام نور، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| هدف این پژوهش، بررسی ابعاد مختلف سواد هوش مصنوعی در میان دانشجویان تحصیلات تکمیلی دانشگاه پیام‌نور مشهد بود. جامعه آماری شامل ۷۸۸ دانشجو بود که از طریق نمونه‌گیری تصادفی ساده، ۲۶۰ نفر انتخاب شدند. داده‌ها با استفاده از پرسش‌نامه محقق ساخته ۳۶ سؤالی با شش مؤلفه «آگاهی و دانش‌پایه»، «مهارت عملی»، «سواد بین‌رشته‌ای»، «اخلاق و چالش‌ها»، «یادگیری مستمر» و «مدیریت تأثیر و احساسات» و طیف لیکرت پنج‌گزینه‌ای از «بسیار کم» تا «بسیار زیاد» گردآوری شد. روایی و پایایی ابزار با نظر متخصصان و ضریب آلفای کرونباخ ۰.۹۴۸ تأیید گردید. یافته‌ها نشان داد که سطح کلی سواد هوش مصنوعی دانشجویان در محدوده «بالای متوسط» قرار دارد. بیشترین سطح مربوط به مؤلفه «مدیریت تأثیر و احساسات» و کمترین سطح به «مهارت عملی» تعلق داشت که نشان‌دهنده وجود فاصله میان دانش نظری و توانمندی‌های کاربردی دانشجویان است. تحلیل‌های مقایسه‌ای بر اساس جنسیت و مقطع تحصیلی نشان داد که دانشجویان مرد و دانشجویان دکتری در اکثر مؤلفه‌ها سطح بالاتری از سواد هوش مصنوعی دارند، اما در مهارت عملی تفاوت معناداری مشاهده نشد که بر ضرورت طراحی برنامه‌های آموزشی عملی تأکید می‌کند. این پژوهش تصویری چندبعدی و دقیق از وضعیت سواد هوش مصنوعی ارائه می‌دهد، تفاوت‌ها بر اساس جنسیت و مقطع تحصیلی را مشخص می‌کند و بر اهمیت آموزش عملی و برنامه‌ریزی هدفمند برای ارتقای توانمندی‌های کاربردی دانشجویان تأکید دارد. این یافته‌ها می‌تواند راهنمای سیاست‌گذاری آموزشی و بهبود برنامه‌های دانشگاهی باشد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| سواد هوش مصنوعی؛ آموزش هوش مصنوعی؛ دانشجویان؛ درک مفهومی؛ موانع یادگیری | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| From Basic Knowledge to Ethics of Artificial Intelligence: An Exploration of AI Literacy at Payame Noor University of Mashhad | ||
| نویسندگان [English] | ||
| MARYAM SALAMI1؛ monireh pourejbari2 | ||
| 1Associate Professor, Department of Knowledge and Information Science, Payame Noor University, Tehran, Iran. | ||
| 2Ph.D student, Department of Information Science and Knowledge, Information Retrieval Major - Payam Noor University, Tehran, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| The present study aimed to examine the various dimensions of artificial intelligence (AI) literacy among graduate students at Payame Noor University, Mashhad. The statistical population included 788 students, of whom 260 were selected through simple random sampling. Data were collected using a researcher-made 36-item questionnaire covering six components: "awareness and foundational knowledge," "practical skills," "interdisciplinary literacy," "ethics and challenges," "continuous learning," and "influence and emotion management," with a five-point Likert scale ranging from "very low" to "very high." The validity and reliability of the instrument were confirmed by experts and a Cronbach's alpha of 0.948. Findings indicated that the overall AI literacy level of students was in the "above average" range. The highest scores were observed in the "influence and emotion management" component, while the lowest were in "practical skills," highlighting a gap between theoretical knowledge and practical capabilities. Comparative analyses by gender and academic degree revealed that male and doctoral students scored higher in most components compared to female and master's students, although no significant difference was found in practical skills, emphasizing the need for targeted practical training programs. This study provides a comprehensive and multidimensional overview of AI literacy, identifies differences by gender and academic level, and underscores the importance of practical education and structured program planning to enhance students' applied competencies. These findings can inform educational policy-making and improve university training programs. | ||
| کلیدواژه‌ها [English] | ||
| Artificial Intelligence Literacy, Artificial Intelligence Education, University Students, Conceptual Understanding, Learning Barriers | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 339 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 249 |
||