پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 49 |
| تعداد شمارهها | 1,271 |
| تعداد مقالات | 10,996 |
| تعداد مشاهده مقاله | 22,598,267 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 15,261,502 |
تحلیل فضایی تخلفات ساختمانی کسر پارکینگ و توسعه کالبدی نامتوازن شهری (موردمطالعه: کلان شهر قم) | ||
| برنامه ریزی توسعه کالبدی | ||
| دوره 12، شماره 2، شهریور 1404، صفحه 1-14 اصل مقاله (2.18 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30473/psp.2026.74950.2776 | ||
| نویسندگان | ||
| احمد پور احمد* 1؛ سید عباس رجایی2؛ سید محمود حاجی میر رحیمی3 | ||
| 1استاد گروه جغرافیای انسانی دانشگاه تهران،تهران،ایران. | ||
| 2دانشیارگروه جغرافیای انسانی دانشگاه تهران،تهران،ایران. | ||
| 3دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامهریزی شهری،دانشگاه تهران،تهران،ایران | ||
| چکیده | ||
| با رشد سریع شهرنشینی و افزایش تعداد وسایل نقلیه شخصی، مسئله پارکینگ به یکی از چالشهای اساسی کلانشهرها تبدیلشده است. پارکینگ بهعنوان یکی از عناصر کلیدی نظام حملونقل شهری، نقش مهمی در کاهش توقفهای حاشیهای، بهبود جریان ترافیک و ارتقای کیفیت زندگی شهروندان ایفا میکند در حالیکه عدم تأمین و احداث آن در مناطق شهری، بهویژه در بافتهای متراکم کلانشهری مانند قم؛ پیامدهای متنوع اجتماعی، اقتصادی، محیطی و کالبدی ازجمله کاهش ایمنی، ایجاد مزاحمت و بینظمی، ضعف دسترسی پیاده و دوچرخه و افت کیفیت بصری محیط شهری در پی دارد. همچنین، فقدان پارکینگ کافی در ساختمانها به توسعه نامتوازن کالبدی در مناطق شهری منجر میشود. این پژوهش در محدوده کلانشهر قم انجامشده و روش آن از نوع کمّی است. دادههای مربوط به تخلفات ساختمانی کسر پارکینگ در بازه زمانی ۱۳۹۱ تا ۱۴۰۳ گردآوریشده و تحلیل آنها در محیط Arc GIS و با استفاده از تکنیکهای تحلیل فضایی همچون تخمین تراکم کرنل (Kernel Density) و شاخص همبستگی فضایی موران (Moran’s I) صورت گرفته است. یافتههای پژوهش نشان داد که مناطق سه، پنج و شش کلانشهر قم بیشترین میزان تخلفات مربوط به کسر پارکینگ رادارند. نتایج تحلیل همپوشانی لایه تخلفات با تراکم جمعیتی و عرض معابر نیز نشان داد که نقاط داغ تخلفات بیشتر در معابر باریک و بافتهای متراکم بهویژه در منطقه شش شکلگرفتهاند که خود بیانگر فشار کالبدی و بروز توسعه نامتوازن است. بر این اساس، مدیریت شهری باید از بروز تخلف در خصوص کسر پارکینگ در املاک واقع در معابر کمعرض و بافتهای متراکم این منطقه جلوگیری کند و همچنین از محل درآمدها و عوارض حاصل، نسبت به تأمین پارکینگهای عمومی و ایجاد فضاهای عمومی نظیر بوستانهای محلی اقدام نماید تا بخشی از پیامدهای منفی اجتماعی، اقتصادی و محیطزیستی ناشی از این تخلفات جبران شود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تخلفات ساختمانی؛ کسر پارکینگ؛ تحلیل فضایی؛ توسعه نامتوازن کالبدی؛ GIS؛ کلان شهر قم | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Spatial Analysis of Parking Deficiency Violations and Uneven Urban Physical Development (Case Study: Qom Metropolis) | ||
| نویسندگان [English] | ||
| ahmad pourahmad1؛ seyed abbas rajaei2؛ seyed mahmoud haji mirrahimi3 | ||
| 1Professor of the Department of human Geography, University of Tehran, Iran | ||
| 2Associate Professor Department of Human Geography, University of Tehran, Iran. | ||
| 3PhD student in Geography and Urban Planning, University of Tehran, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| With the rapid growth of urbanization and the increasing number of private vehicles, the provision of parking has become a major challenge in metropolitan areas. As a key component of the urban transportation system, parking plays a crucial role in reducing on-street parking, improving traffic flow, and enhancing citizens’ quality of life. The lack of adequate parking provision in urban areas—particularly in dense urban fabrics—leads to a range of social, economic, environmental, and physical consequences, including reduced safety, increased disorder and inconvenience, limited pedestrian and cycling accessibility, and a decline in the visual quality of the urban environment. Moreover, insufficient parking provision in buildings can contribute to uneven physical development across urban areas. This study was conducted in the Qom metropolitan area and adopts a quantitative research approach. Data on building violations related to parking deficiencies were collected for the period 2012–2024 and analyzed using ArcGIS software. Spatial analysis techniques, including Kernel Density Estimation and Moran’s I spatial autocorrelation index, were applied to examine the spatial patterns of violations. The findings indicate that Districts 3, 5, and 6 of Qom exhibit the highest levels of parking deficiency violations. Furthermore, the overlay analysis of violation data with population density and street width reveals that violation hotspots are primarily concentrated in narrow streets and densely built areas, particularly in District 6. This pattern reflects significant physical pressure and the emergence of uneven urban development. Accordingly, urban management authorities should implement stricter monitoring and enforcement measures to prevent parking deficiency violations in properties located along narrow streets and within dense urban fabrics. Additionally, revenues and penalties collected from such violations can be allocated to the development of public parking facilities and public spaces, such as neighborhood parks, to mitigate the adverse social, economic, and environmental impacts associated with this issue. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Building Violations, Parking Deficiency, Spatial Analysis, Uneven Physical Development, GIS, Qom Metropolis | ||
| مراجع | ||
|
Anderson, R., & Peters, M. (2022). Building codes and urban development: A policy analysis. Urban Studies Journal, 59(6), 1205–1221. https://doi.org/10.1177/00420980211012345 Aryanpour, M. R. (2020). Investigating and prioritizing types of construction violations in housing construction projects [Master's thesis, Islamic Azad University, Bardasir Branch ]In Persian[ Bikdeli, S. (2025). Investigation of the key factors influencing the urban building code violations in Mashhad, Northeastern Iran (2002–2022). City, Territory and Architecture, 12(5). https://doi.org/10.1186/s40410-025-00256-w Chen, Y., & Liu, X. (2024). The impact of parking facilities on urban spatial development: A GIS-based approach. Journal of Urban Planning and Eskandari Einoddin, H., Ghaffari Gilandeh, A., Nazmfar, H., & Saeedi Zaranji, S. (2023). Spatial analysis of construction violations based on Municipality Article 100 Commission: A case study of Bostanabad city. Geography and Urban and Regional Planning Journal, 13(49), 94–122. ]In Persian[ https://doi.org/10.22111/gaij.2023.44504.3086 Ewing, R., Zhang, M., & Greene, W. (2020). Parking demand and urban form: A study of metropolitan areas. Transportation Research Part D: Transport and Environment, 83, 102356. https://doi.org/10.1016/j.trd.2020.102356Fakunle, F., Opiti, C., Sheikh, A. A., & Fashina, A. A. (2020). Major barriers to the enforcement and violation of building codes and regulations: A global perspective. SPC Gao, J., & Liu, S. (2024). Uneven urban development and spatial inequality: Analysis and policy implications. Landscape and Urban Planning, 241, 104409. https://doi.org/10.1016/j.landurbplan.2024.104409 Heidarzadeh, S. (2021). Pathology of construction violations and their spatial analysis in Anbarabad city [Master's thesis, Javid Higher Education Institute - Jiroft. ]In Persian[ Hosseini Matin, S. M. (2022). Strategic analysis of the situation of construction violations in District 7 of Mashhad Municipality [Master's thesis, Imam Reza International University]. ]In Persian[ Johnson, T., Smith, L., & Brown, P. (2023). Spatial modeling of building code violations using geographically weighted regression. Environment and Planning B: Urban Analytics and City Science, 50(4), 1425–1443. https://doi.org/10.1177/23998083231101234 Kumar, S., & Jain, R. (2022). Challenges in enforcing parking regulations: A global perspective. International Journal of Law in the Built Environment, 14(3), 215–229. https://doi.org/10.1108/IJLBE-03-2022-0004 Li, H., & Zhao, Q. (2023). Hotspot detection of urban building violations: Integrating spatial statistics and GIS. Sustainability, 15(1), 145. https://doi.org/10.3390/su15010145 Litman, T. (2021). Parking management strategies. Journal of Transport and Infrastructure, 15(3), 45–60 https://10.4324/9781351179546-5 Liu, J., Wang, Y., & Wang, Z. (2023). Multidimensional drivers: Exploring contractor rule violations in the Maghabli, R. (2024). Spatio-temporal analysis of construction violations using geographic information systems (GIS): A case study of Ardabil city [Master's thesis, University of Mohaghegh Ardabili]. ]In Persian[ Municipality of Qom. (2024). Statistical yearbook of Qom Metropolitan Municipality. Deputy of Planning and Human Capital, Statistics Department. ]In Persian[ Rahimi, A., & Tabrizi, F. (2024). Parking regulations and urban governance challenges in Iranian cities. Journal of Urban Policy and Research, 42(1), 33–47. ]In Persian[https://doi.org/10.1080/08111146.2024.985671 Shahbazi, H. (2019). Spatial analysis of construction violations in the study area of Kamalshahr city during the years 2009 to 2019 [Master's thesis, Payame Noor University, Alborz Province, Karaj Center]. ]In Persian[ Shen, W., Zhang, L., & Wang, J. (2023). Socio-economic and environmental impacts of unbalanced urban development. Cities, 134, 104082. https://doi.org/10.1016/j.cities.2023.104082 Shoup, D. (2017). The high cost of free parking (Updated edition). Routledge. https://doi.org/10.4324/9781351179539 Smith, J., Brown, M., & Taylor, R. (2023). Exploring the relationship between urban form and parking violations: Evidence from US metropolitan areas. Transport Policy, 125, 46–57. https://doi.org/10.1016/j.tranpol.2023.01.005 Wang, Y., Zhang, F., & Li, M. (2022). Spatial autocorrelation and clustering analysis for urban building code violations using GIS. Zhang, L., Liu, Y., & Xu, H. (2023). Investigating urban building violations: A | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 7 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 14 |
||