پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 49 |
| تعداد شمارهها | 1,308 |
| تعداد مقالات | 11,245 |
| تعداد مشاهده مقاله | 23,474,591 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 15,804,538 |
مسئولیت اخلاقی در مواجهه با "دیگری": خوانشی صدرایی مبتنی بر حرکت جوهری و اتحاد عاقل و معقول | ||
| دوفصلنامه علمی حکمت صدرایی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 04 مرداد 1405 | ||
| نوع مقاله: علمی- پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30473/pms.2026.76843.2179 | ||
| نویسنده | ||
| حامده راستایی* | ||
| استادیار موسسه آموزش عالی آل طه، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| مسألۀ اصلی این پژوهش، گذار از تلقی رایج و دوگانهانگار از رابطه با «دیگری» و تبیین ماهیت آن به مثابه یک فرآیند وجودی همراه با پیامدهای اخلاقی است. در حالی که فلسفۀ مدرن، سوژه را جوهری خودبنیاد و مجزا در نظر میگیرد، بر اساس دو اصل «حرکت جوهری» و «اتحاد عاقل و معقول»، رابطه امری درونی و قوامبخش است که هویت فردی را در یک «صیرورت مشترک» (هم-شدن) متحول میسازد. روش این پژوهش، تحلیلی-بنیادی است و با تکیه بر مبانی فلسفۀ صدرایی، نشان میدهد که هویت انسان نه یک «چیز» ثابت، بلکه یک «صیرورت» پویاست. یافتههای پژوهش در سه سطح تحلیل میشود: ۱) شناخت، به مثابه اتحاد وجودی با دیگری؛ ۲) رابطۀ دوسویه، به مثابه درهمتنیدگی دو حرکت جوهری؛ و ۳) اخلاق، به مثابه مسئولیت در قبال «شدنِ» دیگری. این دیدگاه در گفتگو با حکمت شرقی (مفهوم گونگشنگ) و علم معاصر (نظریه همزیستی) قرار گرفته و نشان میدهد که مسئولیت اخلاقی، نه یک تکلیف قراردادی، بلکه یک ضرورت هستیشناختی است. در این چارچوب، بالاترین عمل اخلاقی، هر فعلی است که به «شدنِ دیگری» و پیمودن مسیر کمالش یاری رساند. و غیراخلاقیترین عمل، هر فعلی است که مانع اشتداد وجودی گردد | ||
| کلیدواژهها | ||
| حرکت جوهری؛ اتحاد عاقل و معقول؛ صیرورت مشترک؛ هم-شدن؛ رابطه با دیگری؛ مسئولیت وجودی؛ حکمت متعالیه | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Moral Responsibility in Encounter with the “Other”: A Sadra’i Reading Based on Substantial Motion and the Unity of the Intellect and the Intelligible | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Hamedeh Rastaei | ||
| Assistant Professor of Philosophy, Ale- Taha Institute of Higher Education, Tehran, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| The central question of this study is a transition beyond the common dualistic conception of the relation to the “other,” toward reconceiving its very nature as an existential process with ethical consequences. Whereas modern philosophy regards the subject as a self-grounded and separate substance, on the basis of the two Sadrian principles of “substantial motion” and “the unity of the intellect and the intelligible,” relation is an internal and constitutive reality that transforms individual identity within a “shared becoming.” Methodologically, this study is analytical-fundamental, and by grounding itself in the philosophical foundations of Ṣadrā, it demonstrates that human identity is not a fixed “thing” but rather a dynamic “becoming.” The findings are analyzed on three levels: knowledge as existential union with the other; mutual relation as the intertwinement of two substantial motions; and ethics as responsibility toward the “becoming” of the other. This approach is placed in conversation with Eastern wisdom and contemporary science showing that moral responsibility is not an ontological necessity. Within this framework, the highest ethical act is any act that assists the “becoming” of the other and the traversal of his/her path to perfection; and the most unethical act is any act that obstructs existential intensification. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| substantial movement, rational and reasonable union, common becoming, co-becoming, relationship with the other, existential responsibility, transcendent wisdom | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 6 |
||