پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 49 |
| تعداد شماره‌ها | 1,341 |
| تعداد مقالات | 11,585 |
| تعداد مشاهده مقاله | 25,385,257 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 16,835,577 |
بررسی تطبیقی معاد ملا صدرا و مکتب ادویته ودانته | ||
| دوفصلنامه علمی حکمت صدرایی | ||
| مقاله 2، دوره 14، شماره 2 - شماره پیاپی 28، مهر 1405، صفحه 15-28 اصل مقاله (557.27 K) | ||
| نوع مقاله: علمی- پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30473/pms.2026.74705.2145 | ||
| نویسندگان | ||
| شمس الله سراج* 1؛ مهدی ملکشاهی2؛ سمیه منفرد2 | ||
| 1گروه فلسفه.دانشکده الهیات.دانشگاه ایلام.ایران | ||
| 2گروه فلسفه دانشگاه ایلام | ||
| چکیده | ||
| مسئله اصلی این مقاله، همان‌طور که از عنوان آن پیداست، پرداختن به مسئله معاد و فرجام‌شناسی است. با توجه به تحلیل‌ها و تقریرهای مختلف مکاتب فلسفی درباره مسئله معاد، در این مقاله بر آن شدیم که با بررسی دقیق فرجام‌شناسی دو مکتب، یعنی حکمت متعالیه به‌عنوان پرچمدار فلسفه و حکمت اسلامی، و مکتب ادویته ودانته به‌عنوان یکی از مبرزترین درشنه‌های هندویی، به تطبیق و تحلیل تطبیقی آن‌ها بپردازیم. هدف از این تطبیق، یافتن نقاط اشتراک، هم‌راستایی و همچنین احتمال هم‌افزایی این دو سنت فلسفی در حوزه فرجام‌شناسی و معاد است. در فرایند این بررسی، با رجوع به متون اصلی هر دو مکتب و تحلیل اندیشه‌های کلیدی در باب هستی، نفس، و سیر نهایی انسان، مشخص شد که میان این دو مکتب، نه تنها اختلاف بنیادینی در باب فرجام انسان وجود ندارد، بلکه در سطح مبانی، اهداف و نتایج، نوعی تطابق و هم‌راستایی دقیق نیز مشاهده می‌شود. به‌ویژه، نگاه غایت‌گرایانه، وحدت‌محور و سلوک‌محور هر دو نظام فلسفی، حاکی از آن است که هدف نهایی، تحقق کمال وجودی انسان و اتصال به مبدأ اعلی و وحدت وجودی است. در نتیجه، می‌توان گفت این دو مکتب، علی‌رغم تفاوت‌های ظاهری در زبان، فرهنگ و تاریخ، در لایه‌های عمیق‌تر فرجام‌شناسی، به نوعی وحدت و این‌همانی واقعی و بنیادین دست یافته‌اند. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| معاد؛ ملا صدرا؛ ادویته ودانته؛ وحدت وجود؛ تناسخ؛ حدوث نفس؛ تجرد | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| A Comparative Study of the Eschatology of Transcendental Wisdom and the Advaita School of Vedanta | ||
| نویسندگان [English] | ||
| shamsollah seraj1؛ mehdi malekshahi2؛ somayeh monfared2 | ||
| 1Associate professor.ilam univercity.iran | ||
| 2ph.D.student of philosophy department of ilam university | ||
| چکیده [English] | ||
| The primary concern of this article, as suggested by its title, is the issue of resurrection and eschatology. Given the diverse analyses and formulations offered by various philosophical schools on the question of resurrection, this article undertakes a detailed comparative examination of the eschatology of two schools: Transcendent Theosophy, as the principal representative of Islamic philosophy and wisdom, and the Advaita Vedanta school, as one of the most prominent Hindu darshanas. The aim of this comparison is to identify points of convergence, alignment, and possible mutual enrichment between these two philosophical schools in the realm of eschatology and resurrection. By consulting the primary texts of both schools and analyzing their key doctrines concerning being, the soul, and the ultimate course of human existence, it becomes evident that the two schools not only do not exhibit any fundamental disagreement regarding humanity’s final destiny, but they also demonstrate a precise alignment at the level of principles, aims, and conclusions. In particular, the teleological, unity-oriented, and path-centered outlook of both systems shows that their ultimate objective is the realization of human existential perfection and union with both the Supreme Source and the unity of being. Consequently, despite their apparent differences in language, culture, and history, these schools manifest a genuine and fundamental unity and identity within the deeper layers of eschatological thought. | ||
| کلیدواژه‌ها [English] | ||
| Conclusion, semsareh, adviteh, vedanteh, sadr | ||
| مراجع | ||
|
آ.چ. بهاکتی ودانتا سوامی پرابهوپاد، بهاگود گیتا همان گونه که هست، (بی‌جا): (بی‌نا)، (بی‌تا).
ا. سی. باکتی. ودانتا سوامی. پرا بوپاد، شری ایشو اوپانیشاد، (بی‌تا).
باقرزاده، مریم، لاجوردی، فاطمه، محمودی، ابو الفضل، دو فصلنامه علمی پژوهشی پژوهشنامه ادیان، 1398.
باباطاهر عریان، سید علی همدانی، خواجه عبد الله انصاری، مقامات عارفان، تهران: کتابخانه مستوفی، 1370.
بحر العلوم، محمد مهدی ابن مرتضی، رساله سیر و سلوک، مشهد: ملکوت نور قرآن، 1425 ه ق.
جامی، نور الدین عبد الرحمن بن نظام الدین، دیوان اشعار/ فاتحه الشباب، پایگاه اینترنتی گنجور.
جواهریان، مهدی، یزدانجو، پیام، اوپانیشاد ها کتاب های حکمت، تهران: غزال، 1387.
جوادی، آملی، عبد الله، رحیق مختوم، محقق: حمید پارسانیا، قم: نشر اسراء، 1386.
حسن‌زاده آملی، حسن، ممد الهمم در شرح فصوص الحکم، تهران: سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، 1378.
حلی، حسن ابن یوسف، کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد، 1414،ق، جامعه مدرسین.
دارابی شیرازی، شریف، تحفة المراد، تهران: انتشارات الزهرا، 1372.
رازی، فخرالدین، لباب الاشارات و التنبیهات، قاهره مصر: مکتبه الکلیات الازهریه، 1986م.
شایگان، داریوش، ادیان و مکتب‌های فلسفی هند، انتشارات امیر کبیر، تهران، 1386، چاپ ششم.
فیاضی، غلامرضا، درس اسفار اربعه ملا صدرا، سایت مدرسه فقاهت، 1383.
شیرازی، ملا صدرا، الحکمة المتعالیة فی الأسفار العقلیة الأربعة، قم: مصطفوی، 1050 ه ق.
شیرازی، ملا صدرا، 1366، شرح اصول کافی، وزارت فرهنگ و آموزش عالی، تهران.
شیرازی، ملاصدرا، مجموعه رسالات فلسفی، تهران: انتشارات حکمت، 1375.
صادقی شهپر، علی، خداشناسی و جهان شناسی شنکره و رامانوجا، نیم سال نامه تخصصی پژوهشنامه ادیان، (بی‌تا).
طباطبایی، محمد حسین، بدایة الحکمة، قم: جامعه مدرسین، (بی‌تا).
طباطبایی، محمد حسین، نهایة الحکمة، قم: موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) مرکز انتشارات، 1386.
طوسی، نصیر الدین، شرح الاشارات و التنبیهات، قم: کتابخانه عمومی آیت الله مرعشی نجفی، 1404.
لاهیجی، عبد الرزاق، شوارق الالهام فی شرح تجرید الکلام، 1425 ه.ق، قم، موسسه امام صادق علیه السلام.
مطهری، مرتضی، مجموعه آثار شهید مرتضی مطهری، تهران: انتشارات صدرا، 1376.
موحد، محمد علی، گیتا سرود خدایان، تهران: کتابخانه ملی ایران، 1385. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 210 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 139 |
||