| تعداد نشریات | 49 |
| تعداد شمارهها | 1,317 |
| تعداد مقالات | 11,401 |
| تعداد مشاهده مقاله | 24,367,029 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 16,292,437 |
بررسی معانی واژگان حوزه معنایی سوق و دلالات آن در قرآن کریم | ||
| Quran and Religious Enlightenment | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 29 شهریور 1405 | ||
| نوع مقاله: The scientific research paper | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30473/quran.2026.75924.1359 | ||
| نویسندگان | ||
| امیراحمد عظیمی* 1؛ محمد هادی امین ناجی2 | ||
| 1دانشجوی دکتری رشته علوم و معارف نهجالبلاغه، دانشگاه پیام نور تهران، ایران | ||
| 2استاد گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه پیام نور تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| معناشناسی از مهمترین ابزارهای علمی در کشف و تبیین لایههای پنهان معنا، به ویژه در متون وحیانی بهشمار می آید. این دانش با ارائه چارچوبی نظاممند، امکان تحلیل متن و بررسی روابط معنایی میان واژگان را فراهم میسازد. پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر رویکرد معناشناسی به بررسی معانی واژگان حوزه معنایی سوق و دلالات آن در قرآنکریم میپردازد. هدف پژوهش، شناسایی دلالتهای حقیقی و مجازی و نیز بار معنایی این واژگان است که نقشی کلیدی در فهم معنای هر واژه ایفا میکنند. یافتهها نشان میدهد که این واژگان با توجه به سیاق و قرائن در سه گروه قرار میگیرند: نخست واژه سوق که هم در معنای مادی (با دلالت حقیقی) و هم در معنای معنوی (با دلالت مجازی) به کار رفته است؛ دوم واژگانی چون طَرد، نَفی، إزجاء، جَلاء، نَهر، دَعّاً، دَحر، رَجم و إستِفزاز که دارای معانی مادی (با دلالت حقیقی) می باشند؛ و سوم واژگانی نظیر حَشر، خَسأ، لَعن، قَتل، بُعد و سُحق که در معانی معنوی (با دلالت مجازی) استعمال شدهاند. افزون بر این، بیشترین بسامد به معنای مادی اختصاص دارد و کفر و ناسپاسی به عنوان مهمترین علل طرد انسان از رحمت الهی شناخته شدهاند. همچنین، این واژگان از بار معنایی متنوعی چون مثبت، منفی، خنثی، تحقیرآمیز، تهدیدآمیز برخوردارند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| دلالت های حقیقی و مجازی؛ معناشناسی؛ حوزه معنایی؛ سوق (راندن)؛ قرآن کریم | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| بررسی معانی واژگان حوزه معنایی سوق و دلالات آن در قرآن کریم | ||
| نویسندگان [English] | ||
| امیراحمد عظیمی1؛ محمدهادی امین ناجی2 | ||
| 1دانشجوی دکتری رشته علوم و معارف نهجالبلاغه، دانشگاه پیام نور تهران، ایران. | ||
| 2استاد گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه پیام نور تهران، ایران. | ||
| چکیده [English] | ||
| معناشناسی از مهمترین ابزارهای علمی در کشف و تبیین لایههای پنهان معنا، بهویژه در متون وحیانی بهشمار میآید. این دانش با ارائه چارچوبی نظاممند، امکان تحلیل متن و بررسی روابط معنایی میان واژگان را فراهم میسازد. پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر رویکرد معناشناسی به بررسی معانی واژگان حوزه معنایی سوق و دلالات آن در قرآنکریم میپردازد. هدف پژوهش، شناسایی دلالتهای حقیقی و مجازی و نیز بار معنایی این واژگان است که نقشی کلیدی در فهم معنای هر واژه ایفا میکنند. یافتهها نشان میدهد که این واژگان با توجه به سیاق و قرائن در سه گروه قرار میگیرند: نخست واژه سوق که هم در معنای مادی (با دلالت حقیقی) و هم در معنای معنوی (با دلالت مجازی) بهکار رفته است؛ دوم واژگانی چون طَرد، نَفی، إزجاء، جَلاء، نَهر، دَعّ، دَحر، رَجم و إستِفزاز که دارای معانی مادی (با دلالت حقیقی) میباشند؛ و سوم واژگانی نظیر حَشر، خَسأ، لَعن، قَتل، بُعد و سُحق که در معانی معنوی (با دلالت مجازی) استعمال شدهاند. افزون بر این، بیشترین بسامد به معنای مادی اختصاص دارد و کفر و ناسپاسی به عنوان مهمترین علل طرد انسان از رحمت الهی شناخته شدهاند. همچنین، این واژگان از بار معنایی متنوعی چون مثبت، منفی، خنثی، تحقیرآمیز، تهدیدآمیز برخوردارند. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| دلالت های حقیقی و مجازی, معناشناسی, حوزه معنایی, سوق (راندن), قرآن کریم | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 3 |
||