پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 49 |
| تعداد شماره‌ها | 1,328 |
| تعداد مقالات | 11,506 |
| تعداد مشاهده مقاله | 24,882,415 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 16,594,522 |
بازنمایی مؤلفه‌های درک عددی در کتاب‌های ریاضی دوره اول ابتدایی | ||
| فصلنامه علمی پژوهش در یادگیری آموزشگاهی و مجازی | ||
| دوره 14، شماره 2 - شماره پیاپی 35، شهریور 1405 | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30473/etl.2026.76740.4555 | ||
| نویسندگان | ||
| حمیده یزدی1؛ مریم محسن پور* 2؛ سهیلا غلام آزاد3؛ بلال ایزانلو4 | ||
| 1کاندیدای دکتری گروه روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه الزهرا، تهران | ||
| 2دانشیار گروه روان شناسی تربیتی ، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران | ||
| 3استادیار سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی، پژوهشگاه مطالعات آموزش و پرورش، تهران، ایران | ||
| 4استادیار، گروه برنامه ریزی درسی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| چکیده پژوهش حاضر با هدف بررسی میزان بازنمایی مؤلفه‌های درک عدد در کتاب‌های درسی ریاضی دوره اول ابتدایی انجام شد. برای محاسبه وزن نسبی هر مؤلفه از روش آنتروپی شانون و برای بررسی الگوهای توزیع مؤلفه‌ها در پایه‌های مختلف از تحلیل تطبیقی استفاده شد. واحدهای تحلیل شامل فعالیت‌ها و تمرین‌های موجود در کتاب‌های ریاضی پایه‌های اول، دوم و سوم ابتدایی بود. داده‌ها با استفاده از چک‌لیست مؤلفه‌های درک عدد و فرم کدگذاری تحلیل محتوا که بر اساس پیشینه نظری و پژوهش‌های معتبر حوزه درک عدد تدوین شده بودند، گردآوری شدند. یافته‌ها نشان داد که مؤلفه‌های «تشخیص منطقی بودن نتایج» (0.318)، «شمارش» (0.254) و «توانایی انتخاب راهبردهای عددی مناسب» (0.076) دارای بیشترین وزن بودند. در مقابل، مؤلفه‌های «ترکیب و تجزیه اعداد»، «تمایز بین بزرگی و تعداد» و «درک تأثیر عملیات بر اعداد» کمترین میزان تأکید را به خود اختصاص داده بودند. نتایج نشان داد که کتاب‌های درسی عمدتاً بر مهارت‌های بنیادی درک عدد، از جمله «شمارش»، «تشخیص اعداد» و «محاسبه» تأکید دارند. با این حال، جنبه‌های مفهومی و سطح بالاتر درک عدد، مانند «تقریب» و «درک تأثیر عملیات بر اعداد»، کمتر مورد توجه قرار گرفته‌اند. همچنین، تحلیل تطبیقی نشان داد که توزیع برخی مؤلفه‌ها در پایه‌های مختلف از انسجام کافی برخوردار نیست. این نتایج بر ضرورت بازنمایی متوازن‌تر مؤلفه‌های درک عدد در کتاب‌های درسی ریاضی دوره ابتدایی تأکید می‌کند و می‌تواند در طراحی ابزارهای سنجش بومی متناسب با بافت آموزشی ایران مورد استفاده قرار گیرد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| درک عددی؛ تحلیل محتوای کتاب درسی ریاضی؛ دوره اول ابتدایی | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| The Representation of Number Sense Components in Primary School Mathematics Textbooks | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Hamideh Yazdi1؛ Maryam Mohsenpour2؛ soheila GholamAzad3؛ Belal Izanloo4 | ||
| 1PhD Candidate in Educational Psychology, Alzahra University, Tehran, Iran | ||
| 2Associate Professor, Department of Educational Psychology, Faculty of Education and Psychology, Alzahra University, Tehran, Iran | ||
| 3Assistant Professor, Educational Research and Planning Organization, Institute for Educational Studies, Tehran, Iran | ||
| 4Assistant Professor, Department of Curriculum Planning, Kharazmi University, Tehran, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| This study aimed to examine the representation of number sense components in mathematics textbooks used in the first cycle of primary education. Shannon entropy was employed to calculate the relative weight of each component, while comparative analysis was used to investigate patterns in the distribution of these components across grade levels. The units of analysis consisted of the activities and exercises presented in the mathematics textbooks for Grades 1, 2, and 3 of primary school. Data were collected using a checklist of number sense components and a content analysis coding form developed based on the theoretical literature and previous empirical studies in the field of number sense. The findings indicated that the components “reasonableness checking” (0.318), “counting” (0.254), and “adaptive strategy use” (0.076) received the greatest emphasis. In contrast, the components “number composition and decomposition,” “distinguishing quantity from physical size,” and “understanding the effects of operations on numbers” received the least emphasis. The results further showed that the textbooks mainly emphasized foundational number sense skills, including counting, number recognition, and computation. However, higher-order conceptual aspects of number sense, such as estimation and understanding the effects of operations on numbers, were less frequently represented. In addition, the comparative analysis revealed that the distribution of some components across grade levels lacked sufficient coherence and continuity. These findings highlight the need for a more balanced representation of number sense components in primary mathematics textbooks and may contribute to the development of culturally grounded assessment tools within the context of the Iranian educational system. | ||
| کلیدواژه‌ها [English] | ||
| Number sense, mathematics textbook content analysis, early elementary education | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 4 |
||