پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 49 |
| تعداد شماره‌ها | 1,341 |
| تعداد مقالات | 11,591 |
| تعداد مشاهده مقاله | 25,463,726 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 16,848,274 |
Comparative Analysis of Robert Spencer’s Reading of the Concepts of Individual Responsibility and Divine Justice in Surah al-Isrāʼ in Light of al-Mīzān and al-Kashshāf | ||
| Quran and Religious Enlightenment | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 23 آبان 1405 | ||
| نوع مقاله: The scientific research paper | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30473/quran.2026.76794.1368 | ||
| نویسندگان | ||
| Hamed Seraji* 1؛ Mohammad saeed Fayyaz2؛ Rahmatollah Abdollah zadeh Arani3 | ||
| 1Ph.D in Qur’anic and Hadith Sciences and Assistant Professor at the Teacher Training Ministry of Education, Yazd, Iran. | ||
| 2Assistant Professor, Department of Qur’anic and Hadith Studies, Payame Noor University, Tehran, Iran | ||
| 3Associate Professor, Department of Qur’anic and Hadith Studies, Payame Noor University, Tehran, Iran | ||
| چکیده | ||
| In contemporary Qur’anic studies, the comparative examination of critical and Islamophobic Orientalists, such as Robert Spencer, alongside the Islamic exegetical tradition is of particular importance—especially in verses addressing individual responsibility and divine justice in human guidance and misguidance. In The Critical Qur’an, Spencer, adopting an extra-religious approach, interprets verses 15 and 97 of Surah al-Isra as contradictory: he claims tension between the principle that “no soul bears the burden of another” and the notion of “guidance or misguidance by divine will,” while portraying eschatological punishment as evidence of divine violence. This study aims to analyze Spencer’s interpretation of these verses in comparison with the views of Allama Tabataba’i in al-Mizan and al-Zamakhshari in al-Kashshaf. The objective is to clarify the relationship between human free will, individual responsibility, and divine justice in light of the Islamic exegetical tradition, and to assess the methodological validity of Spencer’s approach. The research employs a descriptive-analytical method, using library-based tools. Data were collected from primary sources—The Critical Qur’an, al-Mizan, and al-Kashshaf—and then critically compared. Findings show that Spencer, through a purposive reading, regards the verses as incoherent and constructs alleged contradictions. In contrast, Islamic exegeses, grounded in theological, philosophical, and rhetorical foundations, depict systematic harmony between individual responsibility, divine guidance, and divine justice, interpreting eschatological punishment as the natural consequence of human choice. This comparison highlights methodological weaknesses in Spencer’s approach and the influence of extra-religious presuppositions on his analysis. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| Individual Responsibility؛ Divine Justice؛ Robert Spencer؛ al-Mīzān؛ al-Kashshāf | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| تحلیل تطبیقی خوانش رابرت اسپنسر از مفاهیم مسئولیت فردی و عدالت الهی در سورۀ اسراء در پرتو تفاسیر المیزان و الکشاف | ||
| نویسندگان [English] | ||
| حامد سراجی1؛ محمد سعید فیّاض2؛ رحمت الله عبدالله زاده آرانی3 | ||
| 1دکترای علوم قرآن و حدیث و استادیار معلم وزارت آموزش و پرورش، یزد، ایران. | ||
| 2استادیار گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران | ||
| 3دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران | ||
| چکیده [English] | ||
| در مطالعات قرآنی معاصر، بررسی تطبیقی دیدگاه‌های شرق‌شناسان منتقد و اسلام‌هراسان، مانند رابرت اسپنسر، با سنت تفسیری اسلامی اهمیت ویژه‌ای دارد؛ از جمله در آیاتی که به مسئولیت فردی و عدالت الهی در هدایت و ضلالت انسان‌ها می‌پردازند. اسپنسر در کتاب "قرآن انتقادی" با رویکردی برون‌دینی، آیات 15 و 97 سورۀ اسراء را به گونه‌ای تفسیر می‌کند که میان اصل «عدم تحمیل وِزر دیگران» و «هدایت یا ضلالت به ارادۀ الهی» نوعی تناقض وجود دارد و تصویر عذاب اخروی را نشانه‌ای از خشونت الهی معرفی می‌کند. هدف این پژوهش، تحلیل تطبیقی دیدگاه رابرت اسپنسر درباره این دو آیه با آرای علامه طباطبایی در المیزان و زمخشری در الکشاف است تا نسبت میان اختیار انسان، مسئولیت فردی و عدالت الهی در پرتو سنتِ تفسیریِ اسلامی روشن شود و اعتبار روش‌شناختی رویکرد اسپنسر ارزیابی گردد. پژوهش با روش توصیفی ـ تحلیلی و ابزار کتابخانه‌ای انجام شده است. داده‌ها از منابع اصلی شامل قرآن انتقادی، المیزان و الکشاف گردآوری و سپس تحلیل تطبیقی و نقد شده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهد اسپنسر با خوانشی جهت‌مند، آیات را فاقد انسجام دانسته و تناقضاتی ادعایی می‌سازد؛ در حالی که تفاسیر اسلامی با مبانی کلامی، فلسفی و بلاغی، هماهنگی نظام‌مند میان مسئولیت فردی، هدایت الهی و عدالت پروردگار را ترسیم کرده و عذاب اخروی را نتیجه طبیعی انتخاب انسان می‌دانند. این مقایسه، ضعف روش‌شناختی اسپنسر و تأثیر پیش‌فرض‌های برون‌دینی بر تحلیل او را برجسته می‌سازد. | ||
| کلیدواژه‌ها [English] | ||
| مسئولیت فردی, عدالت الهی, رابرت اسپنسر, المیزان, الکشاف | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 6 |
||